bitirme tezi
  cnc programlama
 

 

CNC PROGRAMLAMA

CNC:Computer Numerical Control (Bilgisayar destekli kumanda)

Makine Sıfır Noktası (G28)

Üretici firma tarafından belirlenen tezgah ba

slangıç noktasıdır. Buna HOME noktası da denir.

s

Parçası Sıfır Noktası (Referans noktası) (G54)

Programcı tarafından seçilen ba

nokta i

veya orta noktası seçilebilir.Ancak mümkün oldu

slangıç noktasıdır.Tezgah tüm hareketlerini bu noktaya göre yapar.Busi kesicilere tanıtım noktasıdır.Ölçülendirme bu nokta dikkate alınarak yapılır.s parçası kösesigunca +(artı) deger vermelidir.

Programlama

Parça teknik Resmi

Temel Seviye Programlama

 Parça programının yazılması  CNC ünitesi  Tezgah

Temel seviyede yapaca

yapılacaktır.Bu i

delme, vida çekme, dikdörtgen ve dairesel cep bo

hareketi ile olu

yada çok zor olmaktadır.Bu tür i

gımız programlar; yer düzlemi (G17) X ve Y yatay hareketler dikkate alınarakslemler Z derinligi sabit her türlü dogrusal, açısal ve dairesel hareketler, her tür deliksaltma islemleri olacaktır.Üç eksenin aynı andasan küresel disi ve erkek parçalar, kalıplar vb… slemler manuel olarak mümkün degilslemler CAM programları ile yapılmaktadır.

PROGRAM

O

ÇNDEK HARF VE SEMBOLLERProgram baslangıç harfi. O1234 gibi

N

Program satır numarası.N5 N10 gibi.

G

Hazırlık Fonksiyonları.G0 (hızlı ilerleme)gibi.

X

ifade eder.

Koordinat.G04 ile yazılırsa bekleme zamanı(sn).G16 (Silindirik koordinatlar) ile yazılırsa yarıçapı

Y

Koordinat.G16 ile yazılırsa açıyı ifade eder.

Z

sey eksen koordinatı.

R

Radyüs.G02 ve G03 radyüsü.G81 ve G89 ile yazıldıgı zaman emniyetli durma mesafesi

H

Takım boyu

D

Takım yarı çapı

M

Makina fonksiyonlarını harekete geçirme (M06 Takım degistir.)

S

Devir sayısı.S1000 gibi.

T

Takım cep numarası.T1(bir nolu takım)

I

X ekseninde baslayıp biten tam dairesel hareket.

J

Y ekseninde baslayıp biten tam dairesel hareket.

K

Z ekseninde baslayıp biten tam dairesel hareket.

Q

G83te (derin delik delme) her defada delme miktarı.

P

Alt program tekrar sayısı.

F

lerleme miktarı.

/

Satır atlama isareti.

;

Satır sonu isareti.

#

MACRO program isareti.

BA

M00

ba

SLICA “M” KODLARIProgramı sartsız durdurma. Tezgah tam otomatikte olsa bile M00’ı görünce durur. Programınslaması için CYCLE START tusunun basılır.

M01

stege baglı durdurma. (Tezgahta OPTIONS STOP tusunun açık olması gerekir.)

M02

Program sonu komutu. Program basına dönmek için RESET tusuna basılması gerekir.

M03

s milinin saat yönünde dönmesi

M04

s milinin saat yönü tersinde dönmesi

M05

s mili stop

M06

Takım degistirme konutu

M08

Sogutma sıvılarını program dahilinde açma komutu

M09

Sogutma sıvılarını program dahilinde kapatma komutu

M23

ATC yukarı çıkar. (bakım-onarım amaçlı)

M24

ATC (magazin) asagı iner. (bakım-onarım amaçlı)

M26

s mili içinde hava üflemeyi açma (bakım-onarım amaçlı)

M30

Ana program sonu talas temizleyiciler 30sn çalısır.

M50

Sogutma suyu kısa takımlar için açık

M51

Sogutma suyu uzun takımlar için açık

M52

Talas temizleyiciler açık

M98

Alt programı çagırma

M99

Alt program sonu, ana program sonu

FANUC O-MC SER

GOO

S KONTROL ÜNTES ÇN BASLICA “G”KODLARIPozisyona hızlı hareket

G01

Dogrusal yavas hareket (düz ve konik isleme).F kesme hızı ile,

G02

Saat yönünde dairesel hareket

G03

Saat yönü tersinde dairesel hareket

G04

Bekleme

G17

X-Y çalısma yüzeyi

G18

X-Z çalısma yüzeyi

G19

Y-Z çalısma yüzeyi

G20

nch(parmak) ölçü sistemi

G21

Metrik ölçü sistemi

G28

Tezgah referans noktasına dönüs

G33

Vida (dis) çekme fonksiyonu

G40

Takım çap ve boy telafisi iptali

G41

Takım isin solunda (izleyecegi yolun(konturun)solunda)

G42

Takım izleyecegi yolun sagında

G43

Takım boyu telafisi

G54

s parçası sıfır noktası(birden fazla sıfır noktası için 55,56,57,58,59)

G73

Derin delik delme çevrimi

G74

Ters dis çekme çevrimi

G80

Delik delme çevrimlerinin iptali

G81

Punta açma ve delik delme çevrimi

G82

Bekleme zamanlı delik delme

G83

Derin delik delme( Kademeli delik delme)

G84

Dis çekme çevrimi

G85

Delme.Yavas girip , yavas çıkar.Raybalama.

G86

Delme.Yavas girip , deligin sonunda durur.

G87

Delik dibi genisletme.Yavas girip delik dibinde çalısmaya baslar.

G88

Delige yavas girip delik sonunda bekler.s mili durur.Takım elle çıkarılır.

G89

Delige yavas girip delik sonunda bekler.Geriye yavas çıkar.

G90

Mutlak (absolute) ölçülendirme

G91

Artımsal (Incremental) ölçülendirme

G92

s parçası koordinatını kaydırma

G94

lerleme mm/dk

G95

lerleme mm/dev

G98

Delme çevrimi baslangıcı. Delme öncesi ve sonrası emniyet mesafesini aktif eder.

G99

G98’in iptali

TMC 600 D

K SLEME TEZGAHI TABLA EKSENLER

X,Y,Z eksenleri olan koordinat sistemi,

s

Kesici Hareketleri;

X- Y (yer düzlemi) düzlemi için G17

X- Z düzlemi için G18

Z- Y düzlemi için G19

Kesicilerin;

Düzlemlerdeki saat yönündeki hareketleri G2 saat yönü tersindeki hareketi G3 kodlarıyla

sa

parçasına baglıdır. Programlama, sanki sadece takım Hareket ediyormus gibi yapılır.glanır.(Standart olarak G17 (X-Y Çalısma yüzeyi ) geçerlidir.

KOORD

 

NAT SSTEM VE BÖLGELER

KORD

NATLARIN BELRLENMES

W=

NOKTA X Y Z

P1 40 30 0

P2 70 50 0

P3 40 0 -20

P4 100 30 -20

P5 80 0 0

P6 0 80 0

s parçası sıfır noktası

S

RESMNN ÖLÇÜLENDRLMES

HAREKET KOORDNATLARI ÇN RESM ÖLÇÜLENDRLMES

1-Absolit (MUTLAK) Ölçülendirme (G90)

(Tüm hareketler i

algılanır .)

s parçası sıfır noktasına göre

2-ARTIMSAL ÖLÇÜLEND

RME (G91)

(Kesici her gitti

koordinatlara gider.)

gi noktayı baslama noktası olarak algılar ve bu noktayı sıfır kabul ederek istenilen

DO

GRUSAL HIZLI HAREKET (G0)

G0 komutunu alan kesici hızlı bir

Format: G0 IP...

(IP:takımın gidece

sekilde hedef noktaya ulasır.gi koordinat)

Örnek:

DO

GRUSAL KONTROLLÜ HAREKET (F kesme hızı ile) (G01)

Kesme hızı mm/dk verilecekse komut: G21 G94

Kesme hızı inch/dk verilecekse komut: G20 G94

Kesme hızı mm/devir verilecekse komut: G21 G95

Kesme hızı inch/devir verilecekse komut: G20 G95

Not:Freze tezgahında tala

i

Format: G01 IP... F...

s kaldırma islemlerinde genellikle mm/dk kullanılır.Ancak vida çekmeslemlerinde degisir.

Örnek:

Not:lk satırda kullanılacak ilerleme seçilir. (N5 satırına eklenir)

Örnek

: N15 G17 G80 G40 G21 G94 lerleme mm/dev olacak.

KES

CNN S YÜZEYNDE DARESEL HAREKET

G02- SAAT YÖNÜNDE DARESEL HAREKET

G03-SAAT YÖNÜNÜN TERSNDE DARESEL HAREKET

ÖRNEK:

G91 ile G03 G90 ile G03

1’den 2’ye hareket 1’den 2’ye hareket

G91 G03 X-20 Y20 R20 G90 G03 X0 Y20 R20

1’den 3’e hareket 1’den 3’e hareket

G91 G03 X-40 Y0 R20 G90 G03 X-20 Y0 R20

1’den 4’e hareket 1’den 4’e hareket

G91 G03 X-20 Y-20 R-20 G90 G03 X0 Y-20 R-20

1’den 1’e hareket 1’den 1’e hareket

G91 G03 I 20 G90 G03 I 20

G91 ile G02 G90 ile G02

1’den 4’e hareket 1’den 4’e hareket

G91 G02 X-20 Y-20 R20 G90 G02 X0 Y-20 R20

1’den 3’e hareket 1’den 3’e hareket

G91 G02 X-40 Y0 R20 G90 G02 X-20 Y0 R20

1’den 2’ye hareket 1’den 2’ye hareket

G91 G02 X-20 Y20 R-20 G90 G02 X0 Y20 R-20

1’den 1’e hareket 1’den 1’e hareket

G91 G02 I-20 G90 G02 I-20

Sekildeki dairesel kontürü G91 ölçülendirme ile isleyin.

Not:

I- Hareketin X’de ba

J- Hareketin Y’de ba

1’den 1’e hareket

G90 G02 I-20

G90 G03 I 20

2’den 2’ye hareket

G90 G03 J+20

G90 G02 J-20

slayıp X’de bitmesislayıp Y’de bitmesi

ÖRNEK:

SORU

:Asagıda resmi verilen parçaların CNC programını yazınız.

DEL

G81

K DELMEile G89 arası kodlar delik delme kodlarıdır

G81

Direkt delme.Verilen delik derinligini kesici bir defada deler.

G98

Delme i

mesafede durur ve delme i

çıkar.

Format:G98 G81 X..... Y..... Z..... R..... F.....

sleminde kesici verilen deger kadar is yüzeyine,delme öncesi ve sonrası emniyetlislemini gerçeklestirir.Delme isleminden sonra emniyetli mesafeye geri

G81

Delik delme komutu

G98

R emniyet mesafesini aktif hale getirir.

X

Delinecek deligin X koordinatı

Y

Delinecek deligin Y koordinatı

Z

Delinecek deligin derinligi

R

Delme öncesi ve sonrası emniyet mesafesi

F

lerleme mm/dk veya inch/dk

G80

G81 ile G89 arası delik delme döngülerinin iptali

G99

Delme öncesi ve sonrası R parametresi iptali (G98 in iptali)

Örnek

:Sekildeki delme islemi için CNC programını yazınız.

0ØØØ2

N5

G15 G17 G80 G40 G21G94

N10

G91 G28 Z0

N15

G28 X0 Y0

N20

M06 T1

N25

M03 S 1000

N30

G0 G90 G54 G43 X0 Y0

N35

Z50 H1

N40

X20 Y25

N45

G81 G98 Z-10 R5 F120

N50

X40 Y25

N55

G91 G28 G80 G99

N60

G28 X0 Y0 Z0

N65

M02

ÖRNEK

parmak freze,T2 ?10 matkap)

: Sekildeki parçada çizgisel hareketleri ve delikleri delmek için CNC programını yazınız.(T1 ?4

PRORAM N0:01001

N5

G40 G80 G15 G17 G21 G94

N10

G91 G28 Z0 X0 Y0

N15

M06 T1

N20

M03 S1000

N25

G0 G90 G54 G43 X50 Y30 Z30 H1

N30

G1 Z-5 F200

N35

X100

N40

X120 Y60

N45

Y90

N50

X100 Y110

N55

X50

N60

G3 X30 R20

N65

G1 Y50

N70

G3 X50 R20

N75

G91 G28 Z0

N80

G28 X0 Y0

N85

M06 T2

N90

M03 S700

N95

G0 G90 G54 G43 X70 Y70 Z30 H2

N100

G81 G98 Z-10 R3 F300

N105

X90

N110

G80 G91 G28 Z0

N115

G28 X0 Y0

N120

M02

G82

: Geçici bekleme zamanlı delme programı

Format

: G82 G98 X… Y… Z… P… R… F…

ÖRNEK

P5000: 5 sn delik içinde bekler. Milisaniye cinsinden bekleme sn. ( 1 milisaniye=1/1000 sn)

: G82 G98 X20 Y25 Z-10 P5000 R5 F100

G83

:Uzun delik delme ve bosaltmalı çevrim programı

Format

: G83 G98 X… Y… Z…Q… R… F…

ÖRNEK

:G83 G98 X20 Y25 Z-45 Q15 R5 F80

Q

30,üçüncüde 45 mm derinli

: Matkap her defasında 15 mm delerek 5 mm Z mesafesine çıkar. Talas bosaltarak ikincidege girer.

G84= Kılavuz çekme programı

Format

= G84 X… Y… Z… R…

F

elde edilir.

= Vida adımı G84 komutuna geçmeden önce tezgaha verilen ilerlemenin devir sayısına bölünmesiyle

ÖRNEK

: Adımı 1,5 mm olan M10 vidanın çekilebilmesi için ilerleme ve devir sayısını hesaplayınız.

ÇÖZÜM

S:200 dev/dk

ADIM: F/S= 300/200=1,5mm

Program: N.. M03 S200

N.. G1 X.. Y.. F300

N.. G84 Z... R...(stenilen koordinatlara gönderilen kılavuz G84 omutuyla verilen Z derinli

1,5 mm olan vidayı çekecektir.)

NOT:Vida çekme i

vermelidir.

: F:300 mm/dkgi kadar adımısleminden önce seçilen ilerleme devir sayısına bölündügünde vida adımını

G85

= Rayba çekme döngüsü. Rayba yavas ilerleme hızıyla aynı yönde girer ve çıkar

Format

=G85 G98 X… Y… Z… R… F…

G86

tabanında i

= Kesici emniyetli R mesafesine kadar hızlı gelir.Normal deler.Delme isleminden sonra deliks mili durur ve kesici hızla geri çıkar.

Format

Bu programda i

= G86 G98 X… Y… Z… R… F…s mili delik sonunda stop ediyor ve hızlı olarak R degerine geliyor.

G87

= Delik dibi genisletme fonksiyonu.

G88

= Tabana kadar deldikten sonra is mili durur. Yukarı çıkma islemi el ile yapılır.

G89

hızı ile emniyetli R noktasına geri döner.

= Yavas inip yavas çıkar ve delik tabanında bekler.Bu programda takım delik sonunda bekler ve F

Format

= G89 G98 X25 Y35 Z-25 R5 F100

ALT PROGRAM ÇA

GIRMA

s

için bir alt program yazılır ve kesici i

ça

parçasının degisik bölgelerinde tamamı aynı olan islemler yapılacaksa , bu islemlerden bir tanesislemin baslangıç noktasına gönderilerek alt programgırılır.Böylelikle daha kısa bir programla islem gerçeklestirilmis olur.

ÖRNEK:

N.. G1 X.. Y.. F..

N.. M98 P00010005(Kesici gitti

N.. G1 X.. Y..

N.. M98 P00010005(Kesici gitti

N.. G91 G28 Z0

N.. G28 X0 Y0

N.. M02

gi noktadan itibaren 5 nolu alt programı 1 kez uygulayacaktır.)gi noktadan itibaren 5 nolu alt proramı 1 kez uygulayacaktır.)

ÖRNEK:

Sekildeki delme islemleri için alt program kullanarak CNC programını yazınız.

O00020 Ana program O0009 Alt Program

N5 G15 G17 G80 G90 G40 G21 G94; N5 G91 G98 G81 Z-10 R5 F100

N10 G91 G28 Z0 X0 Y0; N10 G1 X10;

N15 M06 T1; N15 X-10 Y10;

N20 M03 S1200; N20 X-10 Y-10;

N25 G0 G90 G54 G43 X0 Y0 Z10 H1; N25 X10 Y-10;

N30 X30 Y30; N30 G80;

N35 M98 P 00010009; N35 M99;

N40 G90 G54 X80 Y30 Z30;

N45 M98 P 00010009;

N50 G91 G28 Z0

N55 G28 X0 Y0;

N60 M02;

AÇISAL HAREKET ( G 16 )

Format:

G17 G90 G16 X… Y…

X:

Yarı çapı ifade eder.

Y:

açıyı ifade eder.

PROGRAM NO: 0 ØØØ5

N5 G15 G17 G80 G40 G21 G94

N10 G91 G28 Z0

N15 G28 X0 Y0

N20 M06 T1

N25 M03 S 800

N30 G0 G90 G54 G43 X0 Y0

N35 Z50 H1

N40 X50 Y0

N50 G81 G98 R5 Z-10 F100

N55 G16 X50 Y45

N60 Y90

N65 Y135

N70 Y180

N75 Y225

N80 Y270

N85 Y315

N90 G91 G28 Z0 G80 G15

N95 G28 X0 Y0

N100 M02

ÖRNEK:

Sekildeki açısal delme islemini alt program kullanarak yapınız.

Ana program no:0 ØØØ8 Alt program no:0 ØØ20

N5 G15 G17 G90 G40 G21 G94 N5 G91 Y45

N10 G91 G28 Z0 X0 Y0 N10 M99

N15 M06 T1

N20 M03 S8000

N25 G0 G90 G54 X0 Y0

N30 G43 Z50 H1

N35 G16 X25 Y0

N40 G98 G81 Z-5 R5 F200

N45 M98 PØØØ7ØØ20

N50 G80 G15 G40

N55 G91 G28 Z0

N60 G28 X0 Y0

N65 M02

TAKIM YOLU OLU

STURMA

Freze çakılarının yan yüzeyleri ile yapılan i

yana kayarak operasyonu yapar.Bu sayede parça istenilen ölçüde i

kesici gönderildi

kesici çapı kadar azalacaktır.

slemlerde G41 ve G42 kullanıldıgında takım yarıçap kadarslenmis olur.Çap telafisi kullanılmadıgındagi koordinatın tam ortasından hareketini sürdürecek ve parça ölçüleri

G41

: Çap telafisi (Takım isin solunda ise bu komut kullanılır.)

G42

: Çap telafisi (Takım isin sagında ise bu komut kullanılır.)

G40

Boy telafisi: G43 X… Y… ( H1 ile H20 arası )

Çap telafisi: G41 X… Y…( H21 ile H40 arası )

G42 X… Y… ( H21 ile H40 arası )

Not: Bazı tezgahlarda çap telafisi D sembolü ile gösterilir.

Örnek: G41 X… Y… D1

ÖRNEK:

10 mm’dir.)

: Çap telafisinin iptaliSekildeki parçanın CNC programını G42 ile isleyerek yazınız.. (kullanılan parmak freze çapı

PROGRAM NO:O0021

N5 G15 G17 G80 G40 G21 G94

N10 G91 G28 X0 Y0 Z0

N15 M06 T1

N20 M03 S800

N25 G0 G90 G54 G43 X-10 Y-10 Z50 H1

N30 G1 X0 Y0 F300

N35 Z-5

N40 G42 X30 Y10 H21

N45 X45

N50 X60 Y25

N55 Y60

N60 X15

N65 Y25

N70 X30 Y10

N75 X40

N80 Z10

N85 G40

N90 G91 G28 Z0

N95 G28 X0 Y0

N100 M02

SORU:

 

ÖRNEK

:G91 ve G41 kullanarak sekildeki parçayı isleyiniz.(T1 Ø 3 parmak freze)

ÖRNEK:

Sekli verilen parçanın CNC programını yazınız.(T1 Ø10 parmak freze,T2 Ø8 matkap)

ÖRNEK:

CNC PROGRAMLAMA SINAV SORULARI

1)

a) Do

b) Dairesel interpolasyon

c) Do

d) Artımsal ölçülendirme

G00 kodunun islevi asagıdakilerden hangisidir?grusal interpolasyongrusal hızlı hareket

2)

a)

b) Magazin

c) Takım tutucu

d) Tezgah referans noktası

HOME kavramı ne anlama gelmektedir?s parçası sıfır noktası

3)

a) Tezgah stop eder

b) Tezgah referansa gider

c) So

d) Hiçbiri

G91 G28 Z0 X0 Y0 Komut satırıyla asagıdakilerden hangisi gerçeklesir?gutma sıvısı açılır

4)

a) Do

b) Dairesel interpolasyon

c) Delik delme

d)

G01 kodunun islevi asagıdakilerden hangisidir?grusal interpolasyons mili döndürme

5)

a) Do

b) Saat yönünde dairesel interpolasyon

c) Saatin tersi yönünde dairesel interpolasyon

d) Takım de

G02 kodunun islevi asagıdakilerden hangisidir?grusal interpolasyongistirme

6)

a) Artımsal ölçülendirme

b) Saat yönünde dairesel interpolasyon

c) Saatin tersi yönünde dairesel interpolasyon

d) Takım de

G03 kodunun islevi asagıdakilerden hangisidir?gistirme

7)

a)

b) Saat yönünde dairesel interpolasyon

c) )

d) Hiçbiri

M03 kodunun islevi asagıdakilerden hangisidir?s mili saat yönünde döndürmes mili saatin tersi yönünde döndürme

8)

a) Tezgah 5 no lu takımı alır

b) Tezgah 6 no lu takımı alır

c) Tezgah 5 no lu parçayı i

d) Tezgah 6 no lu parçayı i

M06 T05 Komut satırıyla asagıdakilerden hangisi gerçeklesir?slersler

9)

a) 5 no lu takım

b) 5 no lu parça

c) 5 no lu Tezgah

d) 5 no lu program satırı

N05 karakterinin anlamı asagıdakilerden hangisidir?

10)

a) Artımsal ölçülendirme

b) Saat yönünde dairesel interpolasyon

c) Takım boyu telafisi

d) Takım de

G43 kodunun islevi asagıdakilerden hangisidir?gistirme
 
 
  Bugün 4 ziyaretçi (5 klik) kişi burdaydı!  
 
Bu web sitesi ücretsiz olarak Bedava-Sitem.com ile oluşturulmuştur. Siz de kendi web sitenizi kurmak ister misiniz?
Ücretsiz kaydol